Ιερό Λείψανο του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού θα υποδεχθεί η Ηλιούπολη την προσεχή Κυριακή 6 Απριλίου 2025.
Όπως αναφέρει το ενοριακό φυλλάδιο του Ιερού Ναού Κοιμήσεως της Θεοτόκου η ενορία θα υποδεχθεί και θα φιλοξενήσει απότμημα του Ι. Λειψάνου του Αγίου Εθνο-Ιερομάρτυρος και Ισαποστόλου Αγίου Κοσμά του Αιτωλού εκ της Ιεράς Μητροπόλεως Καρπενησίου.
Η υποδοχή θα πραγματοποιηθεί στο «Νησάκι» (Λ. Ειρήνης και Α. Παπανδρέου). Το Ιερό Λείψανο του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού θα παραμείνει στον Ναό μέχρι το Σάββατο 12 Απριλίου 12:30 μ.μ.
Ο Ναός είναι καθ΄όλη την διάρκεια της φιλοξενίας του Ιερού Λειψάνου θα είναι από νωρίς το πρωί ανοιχτός. Επίσης τις ημέρες του προσκυνήματος, εκτός των Ι. Ακολουθιών, θα πραγματοποιηθούν και Εισηγήσεις ποιμαντικού ενδιαφέροντος που σχετίζονται με την ζωή και το έργο του Μεγάλου Αγίου της Εκκλησίας μας.
Το πρόγραμμα της υποδοχής περιλαμβάνει:
7:00 μ.μ. Υποδοχή του Ι. Λειψάνου στο Νησάκι από τον Προϊστάμενο Αρχιμ. κ. Σπυρίδωνα, τους Ιεροψάλτες-Αναγνώστες του Ναού. Λιτάνευση έως τα Προπύλαια του Ι. Ναού , Επίσημη υποδοχή. Προσφώνηση – αντιφώνηση από τον Εκπρόσωπο του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερωνύμου, Θεοφιλέστατο Επίσκοπο Σαλώνων κ. Ιγνάτιο, παρουσία του Κλήρου, του Δημάρχου, των Τοπικών Φορέων και του Λαού της πόλης μας.
7.15 μ.μ. Τέλεση τελευτ. Κατανυκτικού Εσπερινού από τον Μητροπολίτη Απολλωνίας και Φίερι κ. Νικόλαο όπου θα ψάλλει χορωδία υπό την διεύθυνση του Πρωτοψάλτη του Ιερού Ναού Αθανάσιου Δασκαλοθανάση.
Ακολουθεί το αναλυτικό πρόγραμμα των ακολουθιών:
ΚΥΡΙΑΚΗ 6/4/2025
7.45 π.μ. Υποδοχή του Μητροπολίτου Απολλωνίας και Φίερι κ. Νικολάου και τέλεση της Αρχιερατικής Θ. Λειτουργίας. Στο τέλος θα γίνει Τρισάγιο στο Μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Τιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας κυρού ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ.
7:00 μ.μ. Υποδοχή του Ι. Λειψάνου στο Νησάκι από τον Προϊστάμενο Αρχιμ. κ. Σπυρίδωνα, τους Ιεροψάλτες-Αναγνώστες του Ναού. Λιτάνευση έως τα Προπύλαια του Ι. Ναού , Επίσημη υποδοχή. Προσφώνηση – αντιφώνηση από τον Εκπρόσωπο του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερωνύμου, Θεοφιλέστατο Επίσκοπο Σαλώνων κ. Ι Γ Ν Α Τ Ι Ο, παρουσία του Κλήρου, του Δημάρχου, των Τοπικών Φορέων και του Λαού της πόλης μας.
7.15 μ.μ. Τέλεση τελευτ. Κατανυκτικού Εσπερινού από τον Μητροπολίτη Απολλωνίας και Φίερι κ. Νικόλαο.
ΔΕΥΤΕΡΑ 7/4/2025 - 7:00 μ.μ. Εισήγηση του Αιδ/τάτου Πρωτοπρ. κ. Ευάγγελου Φεγγούλη, εκ του Ι. Ναού Αγ. Παρασκευής Αγρινίου, με θέμα: «Τα βήματα του Πατροκοσμά στη γενέθλια γη του και στα δύσβατα μονοπάτια της Ευρυτανίας».
ΤΡΙΤΗ 8/4/2025 - 7:00 μ.μ. Εισήγηση του Αιδ/τάτου. Πρωτοπρ. του Οικ. Θρόνου κ. Ηλία Σέπερη εκ της Ι. Μητροπόλεως Ιωαννίνων, με θέμα: «Ο Άγ. Κοσμάς ο Αιτωλός στην Άπειρο Χώρα. Με άπειρη παρρησία ενώπιος με το άπειρο Έλεος του Θεού».
ΤΕΤΑΡΤΗ 9/4/2025 - 7:00 μ.μ. Εισήγηση του κ. Μιχαήλ Τρίτου, τ. Κοσμήτορος της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ., με θέμα: «Ο Άγ. Κοσμάς ο Αιτωλός και το χάρισμα της προφητείας».
ΠΕΜΠΤΗ 10/4/2025 - 7:00 μ.μ. Εισήγηση του κ. Κωνσταντίνου Χολέβα, Πολιτικού Επιστήμονος – Συγγραφέως, με θέμα: «Η Ελληνική Γλώσσα και Παιδεία στη διδασκαλία του Αγ. Κοσμά του Αιτωλού».
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 11/4/2025 7:00 μ.μ. Εισήγηση του Πανοσ/τάτου Αρχιμ. κ. Εφραίμ εκ της Ι. Μονής Αγ. Διονυσίου Ολύμπου, με θέμα: «Ο Αγ. Κοσμάς ο Αιτωλός ως Μοναχός και Ιεραπόστολος».
ΣΑΒΒΑΤΟ 12/4/2025 - 7.30π.μ. Τέλεση Θ. Λειτουργίας - 12.00 Τέλεση Παρακλήσεως στον Άγιο Κοσμά και αναχώρηση του Ι. Λειψάνου.
ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΟΝ ΝΑΟ ΜΕ ΜΕΤΡΟ & ΛΕΩΦΟΡΕΙΟ ΑΠΟ:
Α) Σταθμό “Δάφνη” λεωφορείο 237 (Άνω Ηλιούπολη – Στ. Δάφνης), αποβίβαση στη στάση ΠΛ. ΕΘΝ. ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΩΣ (11η στάση).
Β) Σταθμό “Ηλιούπολη” λεωφορείο 201 (Αγ. Δημήτριος προς Αργυρούπολη), αποβίβαση στη στάση ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ/ΜΑΡΙΝΟΥ ΑΝΤΥΠΑ (Πλ. Εθν. Αντιστάσεως).
Λίγα λόγια για τον Άγιο Κοσμά τον Αιτωλό:
Είναι δικαιολογημένη η τιμή με την οποία περιβάλλουμε όλοι την θρυλική μορφή του Αγ. Κοσμά, όχι μόνο γιατί πέρασε από την Ήπειρο και κήρυξε, αλλά και γιατί με τις περιοδείες του σε όλη την Ελλάδα, στήριζε τους σκλαβωμένους στους Τούρκους Ρωμιούς με εφόδιο την Ορθόδοξη Πίστη και την αγάπη του για την Πατρίδα.
Η 24η Αυγούστου αποτελεί ορόσημο για τον Ελληνισμό, γιατί το 1779 μ.Χ., μαρτύρησε ο Άγ. Κοσμάς για τον Χριστό και την Ελλάδα. Υπήρξε Πρόδρομος της Εθνικής Επαναστάσεως του 1821. Οι Αγαρηνοί, με βία και σκληρές μεθόδους που χρησιμοποιούσαν, κατάφερναν μερικούς από τους υποδούλους να τους κάνουν αρνησίθρησκους, να προδώσουν την Χριστιανική Πίστη, να ασπασθούν τον Μωαμεθανισμό με συνέπεια να παύσουν οι εξωμότες να είναι Ρωμιοί και Έλληνες, κάτι που, αν συνεχιζόταν, θα είχε τραγικές συνέπειες.
Υπήρξαν περιοχές στην Ελλάδα, όπου κάποιοι κάτοικοι έγιναν μουσουλμάνοι.
Την κρίσιμη εκείνη ώρα «εγένετο άνθρωπος απεσταλμένος παρά Θεού», ο Άγ. Κοσμάς ο Αιτωλός που μόναζε τότε στην Ι. Μονή Φιλοθέου του Αγ. Όρους. Πληροφορούμενος τα δεινά που υπέφεραν οι ραγιάδες, αποφάσισε να αφήσει την μοναχική άσκηση και να κηρύξει το θέλημα του Θεού στον λαό, που, κατά τον λόγο της Αγ. Γραφής, καθόταν «εν χώρα και σκιά θανάτου».
Με την ευλογία του Οικουμενικού Πατριάρχου Σεραφείμ Β΄, διορίστηκε «Ιεροκήρυξ του Γένους», πραγματοποιώντας 4 ιεραποστολικές περιοδείες, από τα Δωδεκάνησα μέχρι το Μπεράτι και την Αυλώνα, που κράτησαν 19 χρόνια.
Με τις Διδαχές του συγκράτησε τους Ρωμιούς στην Ορθόδοξη Πίστη, τους οποίους παρακινούσε σε μετάνοια και σε έργα αγάπης και αρετής. Ίδρυσε σχολεία, «10 Ελληνικά» και «200 για κοινά γράμματα».
Πέτυχε την μεταφορά των παζαριών από την Κυριακή στο Σάββατο. Μάθαινε τους ανθρώπους να μπολιάζουν τα άγρια δένδρα, να τα μεταβάλλουν σε καρποφόρα.
Είχε το χάρισμα της προφητείας και πολλά από όσα προφήτευσε πραγματοποιήθηκαν. Περιοδεύοντας σε ολόκληρο τον Ελλαδικό χώρο και ειδικότερα στην περιοχή της Β. Ηπείρου, κήρυττε απλά, θαρραλέα, σταθερά, Χριστό και Ελλάδα, και έδινε ελπίδα ότι σύντομα θα έλθει «το ποθούμενο, η ελευθερία».
Άφησε πολύτιμη κληρονομιά, τις «Διδαχές» και τις «Προφητείες» του. Η Εκκλησία επιβεβαίωσε την αγιότητά του με την 260/20.4.1961 Συνοδική Πράξη Αναγνωρίσεως του Οικουμενικού Πατριαρχείου, ως «Αγίου και ΕθνοΙερομάρτυρος-Ισαπόστολου».
Υπήρξε το μεγαλύτερο κεφάλαιο της Εκκλησίας της Ελλάδος στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, η επιφανέστερη λαοπαιδευτική και νεοπατερική μορφή της νεοελληνικής εθνότητας, ο επιβλητικότερος λαϊκός αναγεννητής των τελευταίων χρόνων της σκλαβιάς και ένας από τους λίγους, που έκαναν θετική προεργασία και εξασφάλισαν εγγυήσεις επιτυχίας στον αγώνα του 1821.
Στη μεγάλη αυτή μορφή είναι αφιερωμένος και ο μοναδικός στην Ελλάδα Ι. Ναός της πόλεως της Κόνιτσας, τον οποίο ανήγειρε το 1975 η ευλάβεια του λαού, με προσπάθειες του Μητροπολίτου Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανής και Κονίτσης ΣΕΒΑΣΤΙΑΝΟΥ, για να φανερώνει την εσαεί ευγνωμοσύνη των Ηπειρωτών αλλά και όλων των Ελλήνων προς το έργο και την προσφορά του Αγ. Κοσμά στο Γένος των Ρωμιών.
Η Ιερά Μονή του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού και τα Ιερά Λείψανα του Αγίου
Ό,τι αισθάνεται ο κάθε Ρωμιός όταν ατενίζει την Αγ. Σοφιά, το ίδιο νιώθει επισκεπτόμενος το προσφάτως ανακαινισθέν Καθολικό της Ι. Μονής του Μεγάλου Φωτιστή του Γένους Πατρο-Κοσμά του Αιτωλού στο Κολικόντασι Αλβανίας.
Η Μονή του Αγ. Κοσμά βρίσκεται βόρεια της Απολλωνίας, στην ανατολική όχθη του Αψοὐ ποταμού και απέχει λίγο από την πόλη Φίερι. Χτίστηκε μεταξύ του Αυγούστου του 1813 και του Ιουνίου του 1814 από τον Αλή Πασά τον Τεπελενλή, όταν αυτός περιέλαβε στο πασαλίκι του το Μπεράτι και την περιοχή του.
Ο Αλής, μπαίνοντας στο Μπεράτι, θυμήθηκε τον Αγ. Κοσμά και κάλεσε τον Μητροπολίτη Ιωάσαφ Β’, τον οποίο πρόσταξε να κάνει την ανακομιδή του Λειψάνου του Αγίου και να κτιστεί μοναστήρι επ’ ονόματι του, επειδή τον γνώρισε «ως αληθή άνθρωπο του Θεού».
Στο εξωτερικό της κόγχης του Ιερού γίνεται αναφορά στον Αλή Πασά. «ΑΝΗΓΕΡΘΗ ΕΚ ΒΑΘΡΩΝ/ Ο ΘΕΙΟΣ ΚΑΙ ΙΕΡΟΣ ΟΥΤΌΣ ΝΑΟΣ ΔΙΑ ΠΡΟΣΤΑΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΡΟΠΗΣ ΤΟΥ ΥΨΗΛΟΤΑΤΟΥ ΒΕΖΥΡ ΑΛΗ ΠΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΕΠΕΛΕΝΗ».
Τα Λείψανα του Αγίου φυλάσσονται στην Αρχιεπισκοπή στα Τίρανα για λόγους ασφαλείας.
Είναι τοποθετημένα σε ξύλινη λάρνακα.
Από αυτά λείπουν: Η Αγ. κάρα, πού κλάπηκε το 1917 από Αυστροούγγρους και βρίσκεται σήμερα σε μουσείο της Βιέννης, η κάτω γνάθος, που βρίσκεται στην Μονή Αγ. Νικολάου Άνδρου.
-Η κερκίς της δεξιάς χειρός, που βρίσκεται στον Ι. Ναό Αγ. Κοσμά Κονίτσης, μικρά τεμάχια από δάκτυλα χειρών και ποδιών υπάρχουν σε διάφορα μέρη, Γιάννινα, Μονή Δουσίκου.
Τεμάχιο Ι. Λειψάνου δώρισε ο Αοίδιμος Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας κυρός Αναστάσιος στην Εκκλησία της Ελλάδος σε επίσκεψή του στο Μητροπολιτικό Ναό Αθηνών.
Τμήμα Λειψάνου, δόθηκε στην Ενορία των Ευρυτάνων Αγίων και σε Μονή της γενέτειρας του στην Αιτωλοακαρνανία.
Για το πὠς σώθηκε η Μονή του Αγ. Κοσμά από την καταστρεπτική μανία του αθεϊστικού καθεστώτος του Χότζα, ο Χρήστος Μητρός από το Φίερι Αλβανίας αναφέρει: «Όταν το 1968 με νόμο του αλβανικού κράτους απαγορεύθηκε κάθε θρησκευτική εκδήλωση, ήρθε διαταγή να γκρεμισθούν οι Εκκλησίες και να εξαφανιστούν οι σταυροί από τους τάφους. Ο αστυνομικός διοικητής Φίερι πήρε μαζί του αρμόδιο συνεργείο και πήγαν στο Μοναστήρι, προκειμένου να το εξαφανίσουν. Γνωρίζοντας την ευλάβεια των Ελλήνων στον Άγ. Κοσμά έδωσε εντολή να ξεκινήσει το έργο της κατεδαφίσεως από τον τάφο του Αγίου. Όταν οι εργάτες έδωσαν το πρώτο χτύπημα στο Ιερό μνημείο, τότε μια δυνατή βοή έσπασε την ησυχία του χώρου και μια δυνατή φωτιά ξεπήδησε μέσα από τον τάφο του Αγίου. Έντρομοι οι παριστάμενοι τράπηκαν σε φυγή και δεν επανήλθαν παρά τις απειλές των Τιράνων και παρά την καθησυχαστική δήλωση του καθεστώτος ότι δήθεν εξερράγη βόμβα ξεχασμένη από τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο. Έτσι δεν βεβηλώθηκε ο τάφος του Μεγάλου αυτού Αγίου και τα χαριτόβρυτα Ι. Λείψανά του παρέμειναν εκεί ως βάλσαμο στις πληγές των χριστιανών και ελπίδα πως «θάρθη το ποθούμενον»… Μ. Τρίτου «Άγ. Κοσμάς ο Αιτωλός. Προφήτης – Φωτιστής του Γένους».
Έλεγε ο Αγ. Κοσμάς «Αδελφοί Έλληνες, μη φοβάσθε. Το σώμα σας ας το κάψουν, ας σας το τηγανίσουν. Τα υπάρχοντά σας, ας σας τα πάρουν. Χριστός και ψυχή σας χρειάζεται. Αυτά τα δύο δεν μπορεί να σας τα αφαιρέσει κανείς αν δεν τα δώσετε εσείς. Κρατήστε τους θησαυρούς της πίστεως, των ιδανικών και των παραδόσεων, μεταδώσατέ τα στα παιδιά σας και εστέ βέβαιοι ότι η Χάρις του Θεού πάντοτε θα είναι μαζί σας».
Το μήνυμα του Προϊσταμένου του Ιερού Ναού Αρχιμανδρίτη Σπυρίδωνα:
''Αγαπητοί Ενορίτες, συμπολίτες και προσκυνητές, ας αξιοποιήσουμε όλοι ακόμα μία αγιαστική ευκαιρία και ευλογία του Θεού στην Πόλη μας, σπεύδοντας με πνευματική κατάνυξη να προσκυνήσουμε το Ι. Λείψανο της Αγίου Εθνο-Ιερομάρτυρος και Ισαποστόλου Κοσμά του Αιτωλού και να προετοιμαστούμε για να βιώσουμε τα Άχραντα και Σωτήρια Πάθη του Κυρίου Ιησού Χριστού και την Ζωηφόρο Του Ανάσταση! Καλό Πάσχα!''